Looking for our company website?  
AgroStar Krishi Gyaan
Pune, Maharashtra
06 Jul 19, 06:00 PM
ਜੈਵਿਕ ਖੇਤੀଏଗ୍ରୋଷ୍ଟାର ଏଗ୍ରୋନୋମୀ ସେଣ୍ଟର ଅଫ ଏକ୍ସଲେନ୍ସ
ਬਾਇਓ-ਖਾਦ ਦੇ ਤੌਰ ਤੇ ਟ੍ਰਾਈਕੋਡਰਮਾ ਵਿਰਾਇਡ ਦਾ ਉਪਯੋਗ
ਜਾਣ-ਪਛਾਣ: ਵਰਤਮਾਨ ਸੀਜਨ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਤੇ ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਹਰ ਥਾਂ ਸਬਜਿਆਂ ਦੀ ਬਿਜਾਈ ਕੀਤੀ ਜਾਵੇਗੀ। ਮਿੱਟੀ ਵਿੱਚ ਬੀਮਾਰੀਆਂ ਦੇ ਫੈਲਾਅ ਤੇ ਕਾਬੂ ਕਰ ਲਈ, ਛੋਟੇ ਪੌਦੇ ਲਗਾਉਣ ਲਈ ਮਿੱਟੀ ਵਿੱਚ ਰਸਾਇਣਕ ਉੱਲੀਮਾਰ ਵਰਤਣ ਦੀ ਕੋਈ ਲੋੜ ਨਹੀਂ ਹੈ। ਪਰ, ਰਸਾਇਣਕ ਉੱਲੀਮਾਰ ਲੰਬੇ ਸਮੇਂ ਵਿਚ ਪ੍ਰਭਾਵੀ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦੇ ਹਨ ਅਤੇ ਮਿੱਟੀ ਵਿਚ ਮਿੱਟੀ ਦੇ ਮਾਈਕਰੋ ਜੀਵਾਂ ਦੀ ਪ੍ਰਭਾਵਸ਼ੀਲਤਾ 'ਤੇ ਅਸਰ ਪਾਉਂਦੇ ਹਨ। ਸਿਰਫ ਇਹ ਹੀ ਨਹੀਂ, ਮੌਸਮ ਵਿਚ ਅਚਾਨਕ ਤਬਦੀਲੀ ਕਰਕੇ, ਫਸਲਾਂ ਦੀ ਪ੍ਰਣਾਲੀ, ਰਸਾਇਣਕ ਖਾਦਾਂ, ਉੱਲੀਮਾਰ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਵਿਚ ਵਾਧਾ, ਦਿਨ-ਬ-ਦਿਨ ਲਾਭਦਾਇਕ ਸੂਖਮ-ਜੀਵਾਂ ਨੂੰ ਮਿੱਟੀ ਵਿੱਚੋਂ ਘਟਾ ਰਹੀ ਹੈ। ਇਸਦਾ ਸੰਭਾਵੀ ਹਲ ਜੈਵਿਕ ਖੇਤੀ ਹੈ ਅਤੇ ਜੈਵਿਕ ਤਰੀਕਿਆਂ ਵਿੱਚ ਟ੍ਰਿਕੋਡਰਮਾ ਬਾਇਓ-ਖਾਦ ਦੀ ਵਿਆਪਕ ਤੌਰ ਤੇ ਵਰਤੋਂ ਕੀਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਟ੍ਰਾਇਕੋਡਰਮਾ ਇਕ ਬਾਇਓ-ਖਾਦ ਅਤੇ ਬਾਇਓ-ਉਲੀਮਾਰ ਹੈ, ਜੋ ਬਾਜਾਰ ਵਿੱਤ ਦੋਨੋ ਪਾਉਡਰ ਅਤੇ ਤਰਲ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਉਪਲਬਧ ਹੈ। ਇਹ ਉਪਲੱਬਧ ਫ਼ਾਰਮੂਲੇ ਫਸਲਾਂ ਦੇ ਏਕੀਕ੍ਰਿਤ ਬਿਮਾਰੀ ਪ੍ਰਬੰਧਨ ਅਤੇ ਬੀਜਾਂ ਦੇ ਇਲਾਜ ਲਈ ਵੀ ਵਰਤੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ, ਖਾਦ ਅਤੇ ਬਾਇਓ-ਖਾਦ ਵਜੋਂ, ਅਤੇ ਗੰਧ ਅਤੇ ਡ੍ਰਿਪ ਸਿੰਚਾਈ ਵਿੱਚ ਵੀ ਵਰਤਿਆ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਵੱਖ-ਵੱਖ ਫਸਲਾਂ ਦੇ ਵਾਧੇ ਦੇ ਦੌਰਾਨ ਟ੍ਰਾਈਕੋਡਰਮਾ ਵਿਰਾਇਡ ਲਗਾਉਣ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਹੇਠਾਂ ਦਿੱਤੀ ਗਈ ਹੈ:- 1) ਟ੍ਰਾਈਕੋਡਰਮਾ ਨੂੰ ਤਰਲ ਅਤੇ ਪਾਊਡਰ ਦੋਵਾਂ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਤਿਆਰ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ। ਜ਼ਿਆਦਾਤਰ ਪਾਊਡਰ ਉਤਪਾਦਾਂ ਨੂੰ ਮਿੱਟੀ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਵਿਚ ਵਰਤਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ; ਤਰਲ ਪਦਾਰਥਾਂ ਨੂੰ ਡ੍ਰਿਪ ਸਿੰਚਾਈ ਰਾਹੀਂ ਵਰਤਿਆ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਪੌਦਿਆਂ ਦਾ ਆਰੋਪਣ ਕਰਨ ਲਈ ਖੇਤਾਂ ਵਿੱਚ ਵੱਟ ਤੇ ਬੀਜ ਲਗਾਉਣ ਲਈ, ਜੜ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਟ੍ਰਾਈਕੋਡਰਮਾ ਵਿਰਾਇਡ ਦੇ ਘੋਲ ਵਿੱਚ ਡੁੱਬਾਇਆ ਜਾਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ। 2) 1 ਕਿਲੋ ਬੀਜਾਂ ਦੇ ਬੀਜ ਇਲਾਜ ਲਈ, 5 ਗ੍ਰਾਮ ਟ੍ਰਾਇਕੋਡਰਮਾ ਪਾਉਡਰ ਵਰਤਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਅਨਾਰ ਦੇ ਦਰਖ਼ਤ ਲਈ 50 ਤੋਂ 100 ਗ੍ਰਾਮ ਟ੍ਰਾਇਕੋਡਰਮਾ ਪਾਊਡਰ ਨੂੰ ਖੇਤ ਦੇ ਖਾਦ ਦੇ ਨਾਲ ਦਿਓ। 3) ਨਰਸਰੀ ਵਿੱਚ ਬਣਾਈ ਵੱਟਾਂ ਬਣਾਉਣ ਲਈ, 10 ਤੋਂ 15 ਗ੍ਰਾਮ ਟ੍ਰਾਇਕੋਡਰਮਾ ਪਾਉਡਰ ਪ੍ਰਤੀ ਵਰਗ ਮੀਟਰ ਖੇਤਰ ਵਿੱਚ ਵਰਤਿਆ ਜਾਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ। ਵਰਮੀਕੰਪੋਸਟ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਕਰਦੇ ਹੋਏ, ਇਸ ਵਿੱਚ ਟ੍ਰਾਇਕੋਡਰਮਾ ਪਾਊਡਰ ਨੂੰ ਮਿਲਾਓ। 4) ਮਿੱਟੀ ਵਿਚ ਟ੍ਰਾਈਕੋਡਰਮਾ ਦਾ ਵਿਕਾਸ ਨਮੀ ਦੀ ਉਪਲੱਬਧਤਾ 'ਤੇ ਨਿਰਭਰ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਜ਼ਿਆਦਾ ਨਮੀ ਦੇ ਨਾਲ ਵਧੀਆ ਵਾਧਾ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਜੇਕਰ ਮਿੱਟੀ (ਪੀਐਚ) 6.5 ਤੋਂ 7.5 ਦੇ ਵਿਚਕਾਰ ਹੋਵੇ, ਤਾਂ ਟ੍ਰਾਇਕੋਡਰਮਾ ਬਾਇਓ ਖਾਦ ਦਾ ਨਤੀਜਾ ਬਹੁਤ ਵਧੀਆ ਹੈ। 5) ਟ੍ਰਾਇਕੋਡਰਮਾ ਪਾਉਡਰ ਨੂੰ ਬਿਜਾਈ ਦੇ ਖੇਤਰ ਵਿੱਚ ਬਿਜਾਈ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਬੀਮਾਰੀਆਂ ਜਿਵੇਂ ਕਿ ਚਿੱਟੀ ਸੜਨ, ਪਿਆਜ਼ ਦੀ ਫਸਲ ਵਿੱਚ ਬੱਲਬ ਸੜਨ ਨੂੰ ਰੋਕਣ ਲਈ ਵਰਤਿਆ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਪਿਆਜ਼ ਦੀ ਅਸਰਦਾਰ ਉਪਜ ਲਈ 100 ਕਿਲੋਗ੍ਰਾਮ ਖੇਤ ਦੇ ਖਾਦ ਵਿਚ 2 ਕਿਲੋਗ੍ਰਾਮ ਟ੍ਰਾਈਕੋਡਰਮਾ ਪਾਊਡਰ ਨੂੰ ਖੇਤ ਵਿੱਚ ਪਾਓ। 6) ਨਰਸਰੀ ਵਿਚ, ਟ੍ਰਾਈਕੋਡਰਮਾ ਸਾਰੀਆਂ ਸਬਜ਼ੀਆਂ ਦੀਆਂ ਫਸਲਾਂ ਵਿਚ ਘਟੀਆ ਬਿਮਾਰੀ ਦੇ ਕਾਬੂ ਵਿਚ ਮਦਦ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਖੇਤ ਵਿੱਚ ਸਬਜ਼ੀਆਂ ਦਾ ਆਰੋਪਣ ਕਰਨ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਝੁਰੜ ਅਤੇ ਬੀਮਾਰੀਆਂ ਤੇ ਕਾਬੂ ਪਾਉਣ ਲਈ ਇਸ ਵਿੱਚ ਡੁਬਾਇਆ ਜਾਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ। 7) ਟ੍ਰਾਈਕੋਡਰਮਾ ਦੀ ਪ੍ਰਭਾਵਸ਼ੀਲਤਾ ਨੂੰ ਯਕੀਨੀ ਬਣਾਉਣ ਲਈ, ਇਸਨੂੰ ਲਗਾਉਣ ਤੋਂ 15 ਦਿਨ ਪਹਿਲਾਂ ਜਾਂ ਬਾਇਦ ਵਿੱਛ ਕਿਸੇ ਵੀ ਰਸਾਇਣਕ ਫੰਗੀਸਾਇਡ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਨਹੀਂ ਕੀਤੀ ਜਾਣੀ ਚਾਹੀਦੀ। ਪੱਤੇ ਦੇ ਰੋਗਾਂ ਤੇ ਕਾਬੂ ਪਾਉਣ ਲਈ ਟ੍ਰਾਇਕੋਡਰਮਾ ਨੂੰ ਸਪਰੇਅ ਕਰਨਾ ਵੀ ਲਾਭਕਾਰੀ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਹਾਲਾਂਕੀ, ਫੰਗਲ ਦੇ ਵਾਧੇ ਲਈ ਖੇਤ ਵਿੱਚ ਅਨੁਕੂਲ ਵਾਤਾਵਰਨ ਹੋਣਾ ਲਾਜ਼ਮੀ ਹੈ। ਸਰੋਤ: ਸ਼੍ਰੀ ਤੁਸ਼ਾਰ ਉਗਾਲੇ ਸਹਾਇਕ ਪ੍ਰੋਫੈਸਰ (ਕੇ. ਕੇ. ਵਾਘ ਐਗਰੀਕਲਚਰ ਕਾਲੇਜ, ਨਾਸਿਕ)
ਜੇਕਰ ਆਪ ਜੀ ਨੂੰ ਇਹ ਜਾਣਕਾਰੀ ਵਧੀਆ ਲਗੀ, ਤਾਂ ਫੋਟੋ ਦੇ ਹੇਠ ਦਿੱਤੇ ਪੀਲੇ ਰੰਗ ਦੇ ਉਪਰ ਕੀਤੇ ਅੰਗੂਠੇ ਵਾਲੇ ਨਿਸ਼ਾਨ ਤੇ ਕਲਿਕ ਕਰੋ ਅਤੇ ਹੇਠ ਦਿੱਤੇ ਵਿਕਲਪ ਰਾਹੀਂ ਆਪਣੇ ਕਿਸਾਨ ਭਰਾਵਾਂ ਨਾਲ ਸ਼ੇਅਰ ਕਰੋ।
145
0