AgroStar Krishi Gyaan
Pune, Maharashtra
17 Jun 19, 10:00 AM
ਸਲਾਹਕਾਰ ਲੇਖਆਪਣੀ ਖੇਤੀ
ਅਸ਼ਵਗੰਧਾ ਦੀ ਖੇਤੀ: ਚਿਕਿਤਸਕ ਪੌਦਾ (ਭਾਗ-1)
ਅਸ਼ਵਗੰਧਾ ਨੂੰ ਅਚੰਭੇ ਵਾਲੀ ਜੜੀ ਦੇ ਤੌਰ ਤੇ ਵੀ ਜਾਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਕਿਉਂਕਿ ਇਸ ਦੀਆਂ ਕਈ ਚਿਕਿਤਸਕ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ਤਾਵਾਂ ਹਨ। ਇਸਨੂੰ "ਅਸ਼ਵਗੰਧਾ" ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਕਿਉਂਕੀ ਇਸਦੀ ਜੜ੍ਹਾਂ ਤੋਂ ਘੋੜੇ ਵਾਂਗ ਗੰਧ ਆਉਂਦੀ ਹੈ ਅਤੇ ਇਸਦੀ ਜੜ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਸਜੀਵ ਕਰ ਦਿੰਦਾ ਹੈ। ਇਸਦੇ ਬੀਜ, ਜੜ੍ਹਾਂ ਅਤੇ ਪਤਿਆਂ ਨੂੰ ਕਈ ਸਾਰੀ ਦਵਾਈਆਂ ਬਣਾਉਣ ਲਈ ਵਰਤਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਅਸ਼ਵਗੰਧਾ ਤੋਂ ਤਿਆਰ ਕੀਤੀ ਦਵਾਈਆਂ ਨੂੰ ਸੀਨਾਇਲ ਡਿਸਫੰਕਸ਼ਨ ਦੇ ਇਲਾਜ ਲਈ ਤਣਾਅ ਤੋਂ ਬਚਾਉਣ ਲਈ ਵਰਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹਨ, ਨਾਲ ਹੀ ਇਹਨਾਂ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਚਿੰਤਾ, ਤਣਾਅ, ਫੋਬੀਆ, ਸ਼ਾਈਜ਼ੋਫਰੀਨੀਆ, ਆਦਿ ਨੂੰ ਨਿਯੰਤ੍ਰਣ ਵਿੱਚ ਰੱਖਣ ਲਈ ਵੀ ਕੀਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਇਹ 30 ਸੇਮੀ-120 ਸੇਮੀ ਤਕ ਦੀ ਔਸਤ ਲੰਬਾਈ ਦੀ ਮੋਟੀ, ਚਿੱਟੀ ਭੂਰੇ ਰੰਗ ਦੀ ਜੜ੍ਹਾਂ ਵਾਲੀ ਝਾੜੀ ਹੁੰਦੀ ਹੈ। ਇਸਦੇ ਫੂਲ ਤੋਤੀਏ ਰੰਗ ਦੇ ਹੁੰਦੇ ਹਨ ਜਿਹਨਾਂ ਤੇ ਸੰਤਰੀ ਰੰਗ ਦੀ ਬੈਰੀ ਹੁੰਦਿਆ ਹਨ। ਇਸਦੀ ਮੁੱਖ ਤੌਰ ਤੇ ਖੇਤੀ ਭਾਰਤ ਦੇ ਕਈ ਖੇਤਰਾਂ ਜਿਵੇਂ ਕਿ ਰਾਜਸਥਾਨ, ਪੰਜਾਬ, ਹਰਿਆਣਾ, ਉੱਤਰ ਪ੍ਰਦੇਸ਼, ਗੁਜਰਾਤ, ਮਹਾਰਾਸ਼ਰ ਅਤੇ ਮੱਧ ਪ੍ਰਦੇਸ਼ ਵਿੱਚ ਹੁੰਦੀ ਹੈ। ਮਿੱਟੀ ਦੀ ਲੋੜ: ਅਸ਼ਵਗੰਧਾ ਉਦੋਂ ਵਧੀਆ ਨਤੀਜਾਂ ਦਿੰਦਾ ਹੈ ਜਦੋਂ ਇਸਦੀ ਵਧੀਆ ਡ੍ਰੇਨੇਜ ਸੀਮਾ 7.5 ਤੋਂ 8.0 ਤਕ ਬਲੂਈ ਮਿੱਟੀ ਜਾਂ ਹਲਕੀ ਲਾਲ ਮਿੱਟੀ ਵਿੱਚ ਖੇਤੀ ਕੀਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਇਸਦਾ ਮਿੱਟੀ ਵਿੱਚ ਵਿਕਾਸ ਜੋ ਕਿ ਨਮੀ ਨੂੰ ਬਰਕਰਾਰ ਰੱਖਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਜਲ ਦਾ ਭਰਾਵ ਆਮਤੌਰ ਵੀ ਆਮ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਮਿੱਟੀ ਢਿੱਲੀ, ਗਹਰੀ ਅਤੇ ਚੰਗੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਨਿਕਾਸੀ ਵਾਲੀ ਹੁੰਦੀ ਹੈ। ਵਧੀਆ ਨਿਕਾਸੀ ਵਾਲੀ ਕਾਲੀ ਜਾਂ ਭਾਰੀ ਮਿੱਟੀ ਵੀ ਇਸਦੀ ਖੇਤੀ ਲਈ ਜਰੂਰੀ ਹੈ। ਮਿੱਟੀ ਬਣਾਉਣਾ: ਅਸ਼ਵਗੰਧਾ ਨੂੰ ਬੀਜਣ ਲਈ ਚੰਗੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਚੂਰੀ ਕੀਤੀ ਅਤੇ ਸਮਤਲ ਮਿੱਟੀ ਦੀ ਲੋੜ ਹੁੰਦੀ ਹੈ। ਚੰਗੀ ਜੁਤਾਈ ਲਈ, ਖੇਤ ਨੂੰ 2-3 ਵਾਰ ਜੋਤੋ ਅਤੇ ਮੀਂਹ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਜੁਤਾਈ ਜਾਂ ਹੈਰੋਂ ਚਲਾਉਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਫਿਰ ਖੇਤ ਦੇ ਵਿੱਚ ਖਾਦ ਪਾਉਣੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ। ਮਿੱਟੀ ਨੂੰ ਅਪ੍ਰੈਲ-ਮਈ ਮਹੀਨੇ ਵਿੱਚ ਤਿਆਰ ਕਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ।
ਬਿਜਾਈ ਦਾ ਸਮਾਂ: ਜੂਨ-ਜੁਲਾਈ ਦੇ ਮਹੀਨੇ ਵਿੱਚ, ਅਸ਼ਵਗੰਧਾ ਦੀ ਖੇਤੀ ਲਈ ਨਰਸਰੀ ਬਣਾਓ। ਦੂਰੀ: ਵਿਕਾਸ ਦੀ ਆਦਤ ਅਤੇ ਅੰਕੁਰਣ ਦੇ ਅਨੁਪਾਤ ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ, 10 ਸੇਮੀ ਦੀ ਪੌਦੇ ਤੋਂ ਪੌਦੇ ਦੀ ਦੂਰੀ ਤੇ 20 ਤੋਂ 25 ਸੇਮੀ ਦੂਰੀ ਤੇ ਪੌਦੇ ਲਗਾਓ। ਬਿਜਾਈ ਦੀ ਡੂੰਘਾਈ: ਆਮਤੌਰ ਤੇ ਬੀਜ 1 ਤੋਂ 3 ਸੇਮੀ ਗਹਿਰੇ ਲਗਾਉਣੇ ਚਾਹੀਦੇ ਹਨ। ਬੀਜ ਦੀ ਦਰ: ਚੰਗੀ ਗੁਣਵੱਤਾ ਲਈ 4-5 ਕਿਲੋ ਪ੍ਰਤੀ ਏਕੜ ਬੀਜ ਦੀ ਦਰ ਵਰਤੋ। ਬੀਜ ਦਾ ਇਲਾਜ: ਬੀਜ ਤੋਂ ਹੋਣ ਵਾਲੇ ਰੋਗ ਅਤੇ ਪੇਸਟ ਤੋਂ ਫਸਲਾਂ ਨੂੰ ਬਚਾਉਣ ਲਈ, ਇਸਦੇ ਬੀਜਾਂ ਨੂੰ ਬੀਜਣ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਥਿਰੇਮ ਜਾਂ ਡਿਥੇਨ M-45 (ਇੰਡੋਫਿਲ M-45) @3ਗ੍ਰਾਮ/ਕਿਲੋ ਨਾਲ ਇਲਾਜ ਕਰੋ। ਉਪਚਾਰ ਦੇ ਬਾਅਦ ਬੀਜਾਂ ਦੀ ਹਵਾ ਸੁੱਕਾ ਦਿਓ ਅਤੇ ਫਿਰ ਇਸਨੂੰ ਬਿਜਾਈ ਲਈ ਵਰਤੋ। ਸਰੋਤ: ਆਪਣੀ ਖੇਤੀ ਜੇਕਰ ਆਪ ਜੀ ਨੂੰ ਇਹ ਜਾਣਕਾਰੀ ਵਧੀਆ ਲਗੀ, ਤਾਂ ਫੋਟੋ ਦੇ ਹੇਠ ਦਿੱਤੇ ਪੀਲੇ ਰੰਗ ਦੇ ਉਪਰ ਕੀਤੇ ਅੰਗੂਠੇ ਵਾਲੇ ਨਿਸ਼ਾਨ ਤੇ ਕਲਿਕ ਕਰੋ ਅਤੇ ਹੇਠ ਦਿੱਤੇ ਵਿਕਲਪ ਰਾਹੀਂ ਆਪਣੇ ਕਿਸਾਨ ਭਰਾਵਾਂ ਨਾਲ ਸ਼ੇਅਰ ਕਰੋ।
432
0