Looking for our company website?  
AgroStar Krishi Gyaan
Pune, Maharashtra
31 Aug 19, 06:30 PM
जैविक शेतीDainik Jagrati
हिरवळीच्या खतांची लागवड करा, मातीची सुपीकता वाढवा
हिरवळीचे खत हा मातीची सुपीकता राखण्यासाठीचा एक स्वस्त आणि चांगला पर्याय आहे. योग्य वेळी शेंगवर्गीय हिरवळीचे पीक हे योग्य वेळी ट्रॅक्टर फिरवून जमिनीत गाडले जाते. हिरवळीच्या खताची प्रक्रिया १. मुख्य पिकाची कापणी झाल्यानंतर एप्रिल-मे महिन्यामध्ये हिरवळीच्या पिकांची लागवड करावी. २. धैंचा या हिरवळीच्या पिकाचे हेक्टरी ५० किलो प्रति एकर फोकून देण्यासाठी बियाणे आवश्यक असतात. त्याचबरोबर गरजेनुसार प्रति १० ते १५ च्या दरम्यान पाणी द्यावे. ३. पीक साधारणतः ५५-६० दिवसांचे झाल्यानंतर नांगराच्या साहाय्याने शेतीमध्ये मिसळावे. ४. या प्रकारे हिरवळीचे खत प्रति हेक्टरी १० ते १५ टन तयार होत असून, यापासून प्रति हेक्टरी ६० ते ८० किलो नत्र मिळते. ५. जमिनीमध्ये वनस्पतीचे सर्व अवशेष कुजल्यामुळे जीवाणूंनी स्थिर केलेले सर्व नायट्रोजन कार्बनसह मातीमध्ये दीर्घकाळ कार्बनिक स्वरूपात टिकून राहते. हिरवळीच्या खताचे गुणधर्म १. लागवडीचा खर्च किमान असतो. २. ज्यांना कमी पाणी किंवा किमान सिंचनाची आवश्यकता असते. 3. पीक संरक्षणासाठी कमीत कमी खर्चाची आवश्यकता असते. ४. कमी वेळेत जास्त प्रमाणात हिरवळीचे खत मिळते. ५. कोणत्याही प्रतिकूल परिस्थितीतही वाढण्याची क्षमता असते. 6. लवकर धार मिळविण्यासाठी तण दाबा. हिरव्या खताचे फायदे १. हे खत जमिनीत मिसळल्याने जमिनीचे भौतिक गुणधर्म सुधारून सुपीकता वाढते. २. हे खत सूक्ष्म घटकांची उपलब्धता वाढवते. ३. हे खत सूक्ष्मजीवांचे कार्य वाढवते. ४. या कंपोस्टमुळे मातीच्या रचनेत सुधारणा झाल्यामुळे पिकाच्या मुळांचा प्रसार चांगला होतो. ५. हिरवळीच्या खतासाठी वापरल्या गेलेल्या शेंगवर्गीय वनस्पती वातावरणातून नायट्रोजनचे शोषण करून, जमिनीमध्ये स्थिरीकरण करतात त्यामुळे जमिनीमध्ये नायट्रोजन शक्ती वाढते. ६. जेव्हा ही हिरवळीची खते जमिनीत गाडली जातात. हे कुजून त्यापासून जमिनीमध्ये सेंद्रिय स्वरूपात नायट्रोजनचे उपलब्धता होत असल्याने पुढील मुख्य पिकास सहजपणे उपलब्ध होते व पिकाची जोमदार वाढ होते. ७. हे खत जमिनीमध्ये कुजून सेंद्रीय खत तयार झाल्याने जमिनीची जलधारण क्षमता वाढते. हिरवळीचे खत तयार करण्यासाठी योग्य पिके : या खतासाठी चवळी, धैंचा, उडीद, मूग, बरसीम ही काही मुख्य पिके आहेत, जी हिरवळीचे खत तयार करण्यासाठी वापरली जातात. संदर्भ : दैनिक प्रबोधन ९ ऑगस्ट २०१९
जर आपल्याला ही माहिती उपयुक्त वाटली, तर फोटोखाली दिलेल्या पिवळया अंगठयाच्या चिन्हावर क्लिक करा आणि खाली दिलेल्या पर्यायच्या माध्यमातून आपल्या सर्व शेतकरी मित्रांसोबत शेयर करा!
664
0