સ્માર્ટ ખેતીકૃષિ જાગરણ
કોન્ટ્રાક્ટ ફાર્મિંગ ના લાભ જ લાભ !
ખેડુતોની ખેતી મોટાભાગે પ્રકૃતિ પર આધારીત છે. પાકને ક્યારેક વરસાદ કે ક્યારેક દુષ્કાળનો સામનો કરવો પડે છે. હાલમાં સરકાર કૃષિ ક્ષેત્ર માટે મોટા પાયે કામ કરી રહી છે, જેથી ખેડૂતોની ખોટ ઓછી થઈ શકે. આપણા દેશમાં મોટાભાગના ખેડૂતો નાના અને સીમાંત ખેડૂત છે. સરકાર ખેડૂતોને આધુનિક પદ્ધતિઓથી ખેતી કરવા માટે પ્રેરિત કરી રહી છે. આ માટે, એક નવું માધ્યમ પણ વર્ણવવામાં આવ્યું છે, જે કરાર ખેતી, અથવા કોન્ટ્રાક્ટ ખેતી કહેવામાં આવે છે. કરાર ખેતી એટલે શું ? આ ખેતીનો અર્થ એ છે કે ખેડૂત તેની પોતાની જમીન પર ખેતી કરશે, પરંતુ તે ખેતી પોતાના માટે નહીં પરંતુ કોઈ બીજા માટે છે. આ ખેતી કરારના આધારે કરવામાં આવે છે. વિશેષ વાત એ છે કે આ ખેતીમાં ખેડૂતને કોઈ ખર્ચ કરવો પડતો નથી. કેવો હોય છે કરાર ? ખેડૂત કોન્ટ્રાકટ ફાર્મિંગ કંપની અથવા વ્યક્તિગત કરારની ખેતી કરે છે. આ ખેતીમાં કોન્ટ્રાક્ટર ખેડૂત દ્વારા ઉગાવેલા પાકની ખરીદી કરે છે. ખાસ વાત એ છે કે ખેડૂત દ્વારા ઉગાડવામાં આવતા પાકના ભાવ પણ કરારમાં નક્કી કરવામાં આવે છે. આ ઉપરાંત ખાતર, બિયારણ, સિંચાઇ અને વેતન વગેરેનો ખર્ચ પણ કોન્ટ્રાકટર જ બતાવે છે. કોન્ટ્રાક્ટર ખેડુતોને ખેતી કરવાની રીત પણ જણાવે છે. આમાં પાકની ગુણવત્તા, ઉપજ, ભાવ, પાકના વેચાણ અંગેનો નિર્ણય પહેલાથી જ નક્કી કરવામાં આવ્યો છે. કરાર/ કોન્ટ્રાકટ ખેતીના ફાયદા : ભારતના ઘણા રાજ્યોમાં કરારની ખેતી કરવામાં આવી રહી છે. આ ખેતી મહારાષ્ટ્ર, ગુજરાત અને દક્ષિણ ભારતમાં મોટા પાયે કરવામાં આવે છે. આ ખેતીના સારા પરિણામો ખેડૂતો તરફથી આવી રહ્યા છે. ખેડૂતને આ ખેતીથી ઘણો ફાયદો થઈ રહ્યો છે, સાથે જ ખેતીની દિશા અને સ્થિતિ બંને સુધરી રહી છે. ખેતી અને ખેડુતોને લાભ : • ખેડૂતોને પાકના સારા ભાવ મળે છે. • ખેડૂત બજારના વધતા- ઓછા ભાવના ટેંશન મુક્ત રહે છે. • ખેતીની નવી પદ્ધતિઓ શીખવા મળે છે. • ખેતી સુધરે છે. • ખેડુતોને બિયારણ, ખાતરોના નિર્ણયમાં મદદ મળે છે. • પાકની ગુણવત્તા અને ઉપજમાં સુધારો થઈ રહ્યો છે. ખેડૂત અને કોન્ટ્રક્ટર માટે મહત્વપૂર્ણ માહિતી: • કરાર ખેતીમાં બંને પક્ષો વચ્ચે ઓનલાઇન રજીસ્ટ્રેશન નોંધણી હોવી જોઈએ. • ખેડૂત અને કંપની અથવા વ્યક્તિગત વચ્ચે પારદર્શિતા હોવી જોઈએ. • કોઈ પણ માહિતી, નિયમો અથવા શરતો છુપાવી ન હોવા જોઈએ.
સંદર્ભ : કૃષિ જાગરણ. કેસીસી સબંધિત માહિતી ને લાઈક કરીને નીચે આપેલ વિકલ્પ દ્વારા અન્ય ખેડત મિત્રો ને અવશ્ય શેર કરો.
59
7
સંબંધિત લેખ